22 maart 2016

Fossiele brandstoffen raken langzaamaan op, ze zorgen voor geopolitieke instabiliteit en versnellen de opwarming van de aarde. In Nederland is de transitie naar 16% hernieuwbare energie in 2023 ingezet. In deze energietransitie speelt houtige biomassa een belangrijke rol, niet alleen voor energieopwekking maar ook als grondstof in de opkomende biobased economy. De vraag naar houtige biomassa stijgt momenteel snel. Internationale scenariostudies voorspellen op termijn zelfs een tekort aan hout. Er gaan steeds meer stemmen op om binnen Nederland onze eigen biomassa te telen in energieplantages van bijvoorbeeld snelgroeiende boomsoorten als wilg, populier en els. 

De transitie naar hernieuwbare energie heeft ook impact op de ruimtelijke inrichting van Nederland. Het actuele maatschappelijk debat over de plaatsing van windmolens laat zien dat dit niet zonder slag of stoot gaat. Ook energieplantages zullen impact hebben op het landschap. Om een goede ruimtelijke inpassing van energieplantages te stimuleren is Probos in samenwerking met H+N+S landschapsarchitecten gestart met het project ‘energieplantages als ontwerpopgave’. Binnen dit project worden instrumentaria ontwikkeld zoals een locatiewijzer voor energieplantages. Daarnaast worden er vier masterclasses georganiseerd waarbij voor uiteenlopende casussen (gebieden) ontwerpen worden gemaakt voor energieplantages in uiteenlopende settings en functiecombinaties. In de masterclasses worden ontwerpers en terreinbeheerders uitgedaagd om te komen tot inspirerende en functionele ontwerpen.

Masterclasses
Het doel van de masterclasses is tweeledig. Ten eerste moeten de masterclasses inspirerende ontwerpschetsen opleveren voor de inpassing en aanleg van energieplantages in de gebieden. De verwachting is dat er zo vanuit verschillende ontwerpfilosofieën en voor verschillende uitgangssituaties een breed scala aan oplossingen zal ontstaan voor de landschappelijke inpassing en het ontwerp van energieplantages. De meest aansprekende ontwerpschetsen worden na de masterclasses nog nabewerkt richting definitief ontwerp. Ten tweede zijn de masterclasses bedoeld om de deelnemers kennis te laten maken met het begrip energieplantages en de verschillende ontwerpbouwstenen die hier mee samenhangen, zodat zij deze kennis kunnen meenemen in hun dagelijks werk.

De volgende masterclasses zijn gepland:

  • Buren (7 maart 2016)
  • Eendragtspolder (22 maart 2016)
  • Lelystad (30 maart 2016)
  • Energie Linie (11 april 2016)

Casus Eendragtspolder - 22 maart 2016
De Eendragtspolder in de gemeente Zuidplas is een 300 hectare groot recreatiegebied met tevens een waterbergingsfunctie. Dit gebied bestaat uit grote stukken open water, plasdrasvegetaties en grasland. GZ-H, de beheerder van het gebied, zoekt naar mogelijkheden om de beheerkosten te reduceren. Hierbij wordt onder meer gedacht aan het aanleggen van beplantingen die kostenneutraal of zelfs winstgevend beheerd kunnen worden, zoals biomassaplantages. In deze open polder, die grenst aan de Vinex wijk Nesselande, is het een grote uitdaging om biomassateelt ruimtelijk in te passen. Het gebied moet een aantrekkelijk recreatiegebied blijven voor wandelaars, fietsers en watersporters. Aan de andere kant moet de exploitatie van biomassabeplantingen efficiënt uit te voeren zijn. Dit zijn ontwerpopgaven die in de masterclass aan bod komen. Een andere uitdaging is om biomassabeplantingen zo in te passen dat zij de aanwezige natuurwaarden niet verslechteren, maar bij voorkeur versterken.

Programma  
10:00 uur Opening door Jaap van den Briel (Probos)
10:15 uur Karakteristieken en verschijningsvormen biomassaplantages door Martijn Boosten (Probos)
10:45 uur Ontwerp en landschappelijke inpassing’ door Jasper Hugtenburg (H+N+S)
11:00 uur Korte pauze
11.15 uur Energieplantages als ontwerpopgave’ door Jasper Hugtenburg (H+N+S)
11.40 uur Terreinbezoek
13:00 uur Lunch
13.45 uur Uitleg werkwijze ‘naar inspirerende en functionele ontwerpen’
14:00 uur Uitwerken ontwerpopgaven en schetsen in groepen
15:45 uur Presentatie schetsen per groep & discussie
16.15 uur Afsluiting & Toelichting op vervolgstappen
16.30 uur Einde

E20160322 eendrachtspolder

Praktische info
Aan elke masterclass nemen naar verwachting 15 á 20 personen deel. De doelgroep bestaat uit ontwerpers (landschapsarchitecten), de terreineigenaren en andere (lokale) stakeholders. 

Bent u geïnteresseerd om aan de masterclasses deel te nemen, dan kunt zich inschrijven via het aanmeldformulier.
Aan deelname zijn geen kosten verbonden.

De casus Eendragtspolder wordt mede financieel ondersteund door:

E20160322 logo gzh

Het project ‘energieplantages als ontwerpopgave’ wordt mede mogelijk gemaakt door een financiële bijdrage van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie. E20160216 stimuleringsfonds


Tags